ΑΣΦΑΛΕΙΑ

Ορισμός

Κατά το Λεξικό Liddell-Scott-Jones, η ἀσφάλεια είναι αρχικά η «κατάσταση του μη πτώσης», η «σταθερότητα» ή η «στερεότητα». Αυτή η πρωταρχική σημασία αναφέρεται σε κάτι που δεν μπορεί να πέσει ή να ανατραπεί, είτε πρόκειται για ένα κτίριο είτε για μια βάση.

Η έννοια επεκτείνεται γρήγορα στην «απουσία κινδύνου», την «προστασία» και την «ασφάλεια» από κάθε είδους βλάβη, φυσική ή ηθική. Στο πλαίσιο της πολιτικής και στρατιωτικής σκέψης, όπως στον Θουκυδίδη, η ἀσφάλεια είναι ζωτικής σημασίας για την επιβίωση και την ευημερία της πόλης-κράτους, περιλαμβάνοντας την προστασία από εχθρούς και εσωτερικές αναταραχές.

Μεταφορικά, η ἀσφάλεια δηλώνει τη «βεβαιότητα», την «αξιοπιστία» και την «σιγουριά» σε πληροφορίες, υποσχέσεις ή γεγονότα. Στη φιλοσοφία, όπως στον Πλάτωνα, μπορεί να αναφέρεται στην ασφάλεια της ψυχής ή στην ηθική σταθερότητα του χαρακτήρα, ενώ στη νομική γλώσσα υποδηλώνει την «εγγύηση» ή το «εχέγγυο».

Οι Κύριες Σημασίες

1. Σταθερότητα, μη πτώση — Η κυριολεκτική έννοια της μη ανατροπής ή πτώσης, η στερεότητα ενός αντικειμένου ή μιας βάσης.
2. Απουσία κινδύνου, προστασία — Η κατάσταση του να είναι κανείς προστατευμένος από βλάβη, κίνδυνο ή απειλή, είτε σωματική είτε άλλη.
3. Βεβαιότητα, αξιοπιστία — Η σιγουριά ή η εγκυρότητα πληροφοριών, υποσχέσεων ή γεγονότων, η απουσία αμφιβολίας.
4. Εγγύηση, εχέγγυο — Νομική ή οικονομική διασφάλιση, κάτι που παρέχει σιγουριά για την εκπλήρωση μιας υποχρέωσης.
5. Σταθερότητα χαρακτήρα — Η ηθική ακεραιότητα, η σταθερότητα και η αξιοπιστία στην προσωπικότητα ή τη συμπεριφορά ενός ατόμου.
6. Πολιτική ή στρατιωτική ασφάλεια — Η προστασία ενός κράτους ή μιας κοινότητας από εξωτερικές απειλές και εσωτερικές αναταραχές.
7. Πεποίθηση, εμπιστοσύνη — Η αίσθηση σιγουριάς και εμπιστοσύνης σε ένα πρόσωπο, μια ιδέα ή μια κατάσταση.

Οικογένεια Λέξεων

σφαλ- (ρίζα του ρήματος σφάλλω, σημαίνει «κάνω να πέσει, παραπλανώ»)

Η ρίζα σφαλ- είναι αρχαιοελληνική και εκφράζει την έννοια της πτώσης, της αποτυχίας ή της παραπλάνησης. Με την προσθήκη του στερητικού προθήματος ἀ-, δημιουργείται η αντίθετη έννοια της μη-πτώσης, της σταθερότητας και της ασφάλειας. Αυτή η δυαδικότητα είναι κεντρική στην οικογένεια λέξεων, καθώς περιλαμβάνει τόσο τις αρνητικές συνέπειες της αποτυχίας (σφάλμα) όσο και τη θετική κατάσταση της προστασίας (ἀσφάλεια). Η ρίζα αυτή αναδεικνύει τη σημασία της σταθερότητας σε έναν κόσμο γεμάτο κινδύνους και αβεβαιότητες.

Στα Αρχαία Κείμενα

Τρία χαρακτηριστικά χωρία αναδεικνύουν το εύρος της σημασίας της ἀσφάλειας στην αρχαία γραμματεία.

Οι 18 Μέθοδοι

Η εφαρμογή των 18 παραδοσιακών μεθόδων λεξαριθμικής ανάλυσης στη λέξη ΑΣΦΑΛΕΙΑ:

Πηγές & Βιβλιογραφία

• Liddell, H. G., Scott, R., Jones, H. S. — A Greek-English Lexicon. Oxford: Clarendon Press, 1940.
• Θουκυδίδης — Ιστορίαι.
• Πλάτων — Πολιτεία, Νόμοι, Φαίδων.
• Λουκάς — Ευαγγέλιο.
• Ξενοφών — Κύρου Ανάβασις.
• Αριστοτέλης — Ηθικά Νικομάχεια.
• Πολύβιος — Ιστορίαι.