ΥΠΟΣΤΟΛΗ

Ορισμός

Η ὑποστολή (θηλυκό ουσιαστικό) προέρχεται από το ρήμα ὑποστέλλω και σημαίνει κυριολεκτικά «το τράβηγμα πίσω», «η συστολή». Στην κλασική ελληνική, η σημασία της επεκτείνεται για να περιγράψει την ηθική κατάσταση της διστακτικότητας, της δειλίας, της αναστολής ή της επιφυλακτικότητας. Δεν αναφέρεται απλώς σε μια φυσική κίνηση, αλλά κυρίως σε μια ψυχική διάθεση ή μια συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται από έλλειψη θάρρους ή αποφασιστικότητας μπροστά σε μια πρόκληση ή ένα καθήκον.

Στη φιλοσοφική γραμματεία, ιδίως στον Πλάτωνα, η ὑποστολή αναγνωρίζεται ως ένα αρνητικό χαρακτηριστικό, συχνά συνδεδεμένο με τη δειλία (δειλία) και την απροθυμία να αναλάβει κανείς δράση ή να εκφράσει την αλήθεια. Αντιτίθεται στην ἀνδρεία (ανδρεία) και την παρρησία (παρρησία), την ειλικρινή και θαρραλέα ομιλία. Η ὑποστολή μπορεί να εκδηλωθεί ως δισταγμός να εκτελέσει κανείς το καθήκον του, να υπερασπιστεί μια αρχή ή να αντιμετωπίσει έναν κίνδυνο.

Στο πλαίσιο της ρητορικής, η ὑποστολή μπορεί να αναφέρεται σε μια τακτική μετριοφροσύνης ή συγκράτησης στην ομιλία, αν και η κύρια ηθική της σημασία παραμένει αυτή της δειλίας. Η λέξη υποδηλώνει μια εσωτερική κίνηση αποφυγής ή υποχώρησης, η οποία μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για την ατομική ακεραιότητα και την κοινωνική δράση.

Οι Κύριες Σημασίες

1. Το τράβηγμα πίσω, η συστολή — Η κυριολεκτική σημασία, όπως το μάζεμα των πανιών ενός πλοίου.
2. Διστακτικότητα, αναποφασιστικότητα — Η ψυχική διάθεση του να διστάζει κανείς να δράσει ή να αποφασίσει.
3. Δειλία, έλλειψη θάρρους — Η ηθική αδυναμία να αντιμετωπίσει κανείς τον κίνδυνο ή την πρόκληση.
4. Επιφυλακτικότητα, συγκράτηση — Η στάση του να κρατά κανείς τον εαυτό του πίσω, να μην εκφράζεται πλήρως ή να μην αναλαμβάνει πρωτοβουλίες.
5. Αναστολή, παρεμπόδιση — Η πράξη ή η κατάσταση του να εμποδίζεται ή να καθυστερεί κάτι.
6. Μείωση, ελάττωση — Σε ορισμένα πλαίσια, η μείωση του μεγέθους ή της έντασης.
7. Μετριοφροσύνη (ρητορική) — Η συγκράτηση στην ομιλία ή την έκφραση, ως ένδειξη σεμνότητας.

Οικογένεια Λέξεων

ΣΤΕΛΛ- (ρίζα του ρήματος στέλλω, σημαίνει «τακτοποιώ, στέλνω, συγκρατώ»)

Η αρχαιοελληνική ρίζα ΣΤΕΛΛ- είναι εξαιρετικά παραγωγική, γεννώντας μια πλούσια οικογένεια λέξεων που περιστρέφονται γύρω από τις έννοιες της τάξης, της αποστολής, της κίνησης και της συγκράτησης. Από την αρχική σημασία του «τακτοποιώ» ή «ετοιμάζω», η ρίζα εξελίχθηκε για να περιλάβει την «αποστολή» (π.χ. γράμματος ή ανθρώπου) και, με την προσθήκη προθεμάτων, την «συστολή» ή «υποχώρηση». Κάθε μέλος της οικογένειας διατηρεί έναν πυρήνα αυτής της οργανωτικής ή κινητικής ενέργειας, είτε προς τα εμπρός είτε προς τα πίσω, είτε ως φυσική είτε ως ηθική πράξη.

Στα Αρχαία Κείμενα

Η ὑποστολή, ως ηθική έννοια, απαντάται σε σημαντικά κείμενα της αρχαίας γραμματείας, αναδεικνύοντας την κριτική στάση απέναντι στη δειλία και τη διστακτικότητα.

Οι 18 Μέθοδοι

Η εφαρμογή των 18 παραδοσιακών μεθόδων λεξαριθμικής ανάλυσης στη λέξη ΥΠΟΣΤΟΛΗ:

Πηγές & Βιβλιογραφία

• Liddell, H. G., Scott, R., Jones, H. S. — A Greek-English Lexicon, with a Revised Supplement. Clarendon Press, Oxford, 1996.
• Πλάτων — Λάχης. Εκδόσεις Πόλις, Αθήνα.
• Πλάτων — Νόμοι. Εκδόσεις Κάκτος, Αθήνα.
• Απόστολος Παύλος — Πράξεις των Αποστόλων. Κείμενο από την Καινή Διαθήκη.
• Απόστολος Παύλος — Προς Γαλάτας. Κείμενο από την Καινή Διαθήκη.
• Πλούταρχος — Ηθικά. Εκδόσεις Κάκτος, Αθήνα.
• Bauer, W., Arndt, W. F., Gingrich, F. W., Danker, F. W. — A Greek-English Lexicon of the New Testament and Other Early Christian Literature (BDAG). University of Chicago Press, 2000.