ΛΟΓΟΣ
ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΕΣ
ἀπομίμημα (τό)

ΑΠΟΜΙΜΗΜΑ

ΛΕΞΑΡΙΘΜΟΣ 290

Η έννοια του ἀπομιμήματος, της «απομίμησης» ή «αντιγραφής», αποτελεί θεμελιώδη λίθο της πλατωνικής φιλοσοφίας, ιδιαίτερα στην «Πολιτεία», όπου περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο τα αισθητά πράγματα είναι κατώτερες εκδοχές των αιώνιων Ιδεών. Ο λεξάριθμός της (290) υποδηλώνει μια σύνδεση με την ιδέα της αναπαραγωγής και της αντανάκλασης.

ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΦΑΛΜΑΤΟΣ

Ορισμός

Κατά το Λεξικό Liddell-Scott-Jones, το ἀπομίμημα (το) σημαίνει «απομίμηση, αντίγραφο, μίμηση». Προέρχεται από το ρήμα ἀπομιμέομαι, το οποίο σημαίνει «μιμούμαι, αντιγράφω». Η λέξη αυτή είναι κεντρική στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία, ειδικά στον Πλάτωνα, όπου χρησιμοποιείται για να περιγράψει τη σχέση μεταξύ των αισθητών αντικειμένων και των νοητών Ιδεών.

Στο πλατωνικό σύστημα, τα πράγματα που αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας είναι «ἀπομιμήματα» των αιώνιων και τέλειων Ιδεών ή Μορφών. Για παράδειγμα, ένα συγκεκριμένο άλογο είναι ένα ἀπομίμημα της Ιδέας του Αλόγου. Αυτή η σχέση υποδηλώνει μια ιεραρχία, όπου το ἀπομίμημα είναι πάντα κατώτερο σε πραγματικότητα και τελειότητα από το πρωτότυπο. Ο Πλάτων χρησιμοποιεί την έννοια αυτή για να εξηγήσει την ατελή φύση του υλικού κόσμου σε σχέση με τον κόσμο των Ιδεών.

Η έννοια του ἀπομιμήματος δεν περιορίζεται μόνο στη μεταφυσική. Επεκτείνεται και στην τέχνη, όπου ο καλλιτέχνης δημιουργεί ένα ἀπομίμημα της φύσης ή της πραγματικότητας, το οποίο με τη σειρά του είναι ήδη ένα ἀπομίμημα των Ιδεών. Έτσι, η τέχνη, για τον Πλάτωνα, είναι «μίμησις μιμήσεως», μια απομίμηση της απομίμησης, και ως εκ τούτου απέχει τρία βήματα από την αλήθεια. Αυτή η κριτική της τέχνης ως απομίμησης είναι ένα από τα πιο γνωστά σημεία της πλατωνικής αισθητικής.

Η λέξη διατηρεί τη βασική της σημασία της αναπαραγωγής ή αντιγραφής, αλλά η φιλοσοφική της φόρτιση την καθιστά ένα ισχυρό εργαλείο για την κατανόηση της σχέσης μεταξύ πρωτοτύπου και αντιγράφου, πραγματικότητας και εμφάνισης, και της ιεραρχίας της ύπαρξης.

Ετυμολογία

ἀπομίμημα ← ἀπομιμέομαι ← ἀπο- + μιμέομαι ← μιμ- (αρχαιοελληνική ρίζα του αρχαιότερου στρώματος της γλώσσας)
Η λέξη ἀπομίμημα προέρχεται από το ρήμα ἀπομιμέομαι, το οποίο αποτελείται από την πρόθεση ἀπο- («από, μακριά από») και το ρήμα μιμέομαι («μιμούμαι, αντιγράφω»). Η ρίζα μιμ- είναι μια αρχαιοελληνική ρίζα που ανήκει στο αρχαιότερο στρώμα της γλώσσας, χωρίς σαφή εξωτερικές συσχετίσεις. Η προσθήκη του ἀπο- ενισχύει την έννοια της απομάκρυνσης ή της προέλευσης από κάτι, υποδηλώνοντας ότι το αντίγραφο προέρχεται «από» το πρωτότυπο, αλλά είναι διακριτό από αυτό.

Συγγενικές λέξεις που προέρχονται από την ίδια ρίζα μιμ- περιλαμβάνουν το ρήμα μιμέομαι, το ουσιαστικό μίμησις (η πράξη της μίμησης), το μίμημα (το αποτέλεσμα της μίμησης, το αντίγραφο), τον μιμητή (αυτός που μιμείται), και το επίθετο μιμητικός (αυτός που έχει την ιδιότητα να μιμείται). Επίσης, σύνθετα όπως το παντομίμος (αυτός που μιμείται τα πάντα) και το ἔκμιμος (αυτός που έχει αντιγραφεί). Όλες αυτές οι λέξεις περιστρέφονται γύρω από την κεντρική ιδέα της αναπαραγωγής, της αντιγραφής και της ομοίωσης.

Οι Κύριες Σημασίες

  1. Αντίγραφο, απομίμηση — Η πιο βασική σημασία, το αποτέλεσμα της πράξης της μίμησης.
  2. Εικόνα, ομοίωμα — Κάτι που μοιάζει με κάτι άλλο, μια αναπαράσταση.
  3. Μοντέλο, πρότυπο (σπάνια) — Σε ορισμένα πλαίσια, μπορεί να αναφέρεται σε κάτι που πρέπει να αντιγραφεί.
  4. Φιλοσοφική έννοια (Πλάτων) — Τα αισθητά πράγματα ως κατώτερες αναπαραστάσεις των αιώνιων Ιδεών.
  5. Καλλιτεχνική αναπαράσταση — Ένα έργο τέχνης ως μίμηση της φύσης ή της πραγματικότητας.
  6. Μίμηση συμπεριφοράς — Η αντιγραφή πράξεων ή τρόπων άλλων.

Οικογένεια Λέξεων

μιμ- (ρίζα του ρήματος μιμέομαι, σημαίνει «ομοιάζω, αντιγράφω»)

Η ρίζα μιμ- αποτελεί τον πυρήνα μιας οικογένειας λέξεων που περιστρέφονται γύρω από την έννοια της ομοίωσης, της αναπαράστασης και της αντιγραφής. Προερχόμενη από το αρχαιότερο στρώμα της ελληνικής γλώσσας, η ρίζα αυτή εκφράζει την ιδέα του «γίνομαι σαν» ή «δημιουργώ κάτι που μοιάζει με». Από αυτή τη βασική σημασία αναπτύσσονται έννοιες που αφορούν την τέχνη, τη φιλοσοφία και την καθημερινή συμπεριφορά, περιγράφοντας τόσο την πράξη όσο και το αποτέλεσμα της μίμησης. Κάθε μέλος της οικογένειας φωτίζει μια διαφορετική πτυχή αυτής της θεμελιώδους ανθρώπινης τάσης.

μιμέομαι ρήμα · λεξ. 216
Το βασικό ρήμα της οικογένειας, σημαίνει «μιμούμαι, αντιγράφω, αναπαριστώ». Χρησιμοποιείται ευρέως στην κλασική γραμματεία για να περιγράψει την πράξη της μίμησης στην τέχνη, τη μουσική, τη ρητορική, αλλά και την ανθρώπινη συμπεριφορά. Στον Πλάτωνα, το μιμέομαι είναι η ενέργεια που παράγει τα ἀπομιμήματα.
μίμησις ἡ · ουσιαστικό · λεξ. 528
Η πράξη ή η διαδικασία της μίμησης, της αναπαράστασης. Στην πλατωνική φιλοσοφία, η μίμησις είναι η αρχή με την οποία ο υλικός κόσμος αντιγράφει τις Ιδέες, και η τέχνη αντιγράφει τον υλικό κόσμο. Στην αριστοτελική «Ποιητική», η μίμησις είναι η ουσία της τέχνης, μια φυσική ανθρώπινη τάση.
μίμημα τό · ουσιαστικό · λεξ. 139
Το αποτέλεσμα της μίμησης, το αντίγραφο, η αναπαράσταση. Είναι η πιο άμεση συγγενής λέξη του ἀπομίμημα, χωρίς την πρόθεση ἀπο-. Περιγράφει το ίδιο το αντικείμενο που έχει μιμηθεί, όπως ένα γλυπτό ή μια ζωγραφιά.
μιμητής ὁ · ουσιαστικό · λεξ. 606
Αυτός που μιμείται, ο αντιγραφέας, ο καλλιτέχνης που αναπαριστά. Στον Πλάτωνα, ο μιμητής (π.χ. ο ζωγράφος) είναι αυτός που δημιουργεί ἀπομιμήματα, και βρίσκεται μακριά από την αλήθεια.
μιμητικός επίθετο · λεξ. 698
Αυτός που έχει την ιδιότητα να μιμείται, που σχετίζεται με τη μίμηση. Περιγράφει την ικανότητα ή τη φύση της μίμησης. Για παράδειγμα, «μιμητικαὶ τέχναι» είναι οι τέχνες που βασίζονται στη μίμηση.
ἀπομιμέομαι ρήμα · λεξ. 367
Το ρήμα από το οποίο προέρχεται το ἀπομίμημα, σημαίνει «μιμούμαι από κάτι, αντιγράφω». Η πρόθεση ἀπο- τονίζει την προέλευση του αντιγράφου από ένα πρωτότυπο, υπογραμμίζοντας τη σχέση εξάρτησης.
παντομίμος ὁ · ουσιαστικό · λεξ. 861
Αυτός που μιμείται τα πάντα, ο ηθοποιός που εκτελεί παντομίμα. Η λέξη συνδυάζει το πᾶν («όλα») με τη ρίζα μιμ-, υποδηλώνοντας την καθολική ικανότητα μίμησης, ειδικά στο θέατρο και την υποκριτική.
ἔκμιμος επίθετο · λεξ. 385
Αντιγραμμένος, που έχει μιμηθεί. Η πρόθεση ἐκ- («από») ενισχύει την ιδέα της προέλευσης από ένα πρωτότυπο, παρόμοια με το ἀπο-, αλλά με έμφαση στην εξαγωγή ή την παραγωγή του αντιγράφου.

Η Φιλοσοφική Διαδρομή

Η έννοια της μίμησης και του ἀπομιμήματος έχει μια μακρά και περίπλοκη ιστορία στην ελληνική σκέψη, από τις πρώτες αναφορές στην τέχνη μέχρι την κορύφωσή της στην πλατωνική φιλοσοφία.

5ος ΑΙ. Π.Χ. (Προσωκρατικοί)
Πρώτες αναφορές
Η έννοια της μίμησης αρχίζει να εμφανίζεται σε σχέση με την τέχνη και τη φύση. Ο Ηράκλειτος αναφέρει τη μίμηση της φύσης από τους ανθρώπους.
4ος ΑΙ. Π.Χ. (Πλάτων)
Πλατωνική Θεωρία
Ο Πλάτων αναπτύσσει την πιο επιδραστική θεωρία του ἀπομιμήματος στην «Πολιτεία» και σε άλλα έργα του. Τα αισθητά πράγματα είναι ἀπομιμήματα των Ιδεών, και η τέχνη είναι ἀπομίμημα της ἀπομίμησης.
4ος ΑΙ. Π.Χ. (Αριστοτέλης)
Αριστοτελική Αναδιατύπωση
Ο Αριστοτέλης, στην «Ποιητική», αναδιατυπώνει την έννοια της μίμησης (μίμησις) ως μια φυσική ανθρώπινη τάση και ως τη βάση της τέχνης, αλλά με διαφορετική, πιο θετική χροιά από τον Πλάτωνα.
Ελληνιστική Περίοδος
Ρητορική και Λογοτεχνία
Η έννοια συνεχίζει να συζητείται σε φιλοσοφικές σχολές, συχνά σε σχέση με τη ρητορική και τη λογοτεχνία, όπου η μίμηση προτύπων θεωρείται σημαντική για την ανάπτυξη του ύφους.
Ρωμαϊκή Περίοδος (Ελληνορωμαϊκή)
Λατινική Υιοθέτηση
Λατίνοι συγγραφείς όπως ο Κικέρων και ο Κουιντιλιανός υιοθετούν και μεταφράζουν την έννοια της μίμησης (imitatio) στο ρωμαϊκό πλαίσιο, κυρίως στην ρητορική και την παιδαγωγική.
Βυζαντινή Περίοδος
Θεολογία και Τέχνη
Η έννοια της μίμησης διατηρείται στην θεολογία και την τέχνη, με τους πιστούς να μιμούνται τον Χριστό ή τους αγίους, και την εικονογραφία να αποτελεί μίμηση των ουράνιων πρωτοτύπων.

Στα Αρχαία Κείμενα

Η πλατωνική χρήση του ἀπομιμήματος είναι η πιο εμβληματική, καθορίζοντας τη φιλοσοφική του πορεία.

«οὐκοῦν τριτταί τινες κλῖναι γίγνονται, μία μὲν ἡ ἐν τῇ φύσει οὖσα, ἣν φαμεν, ὡς ἐγᾦμαι, θεὸν ἐργάσασθαι, ἢ οὐδένα ἄλλον;» «μία δὲ ἣν ὁ τέκτων, μία δὲ ἣν ὁ ζωγράφος;» «οὐκοῦν ὁ μὲν ζωγράφος, φαμέν, μιμητὴς τριττὸς ἀπὸ τῆς φύσεως;» «ἀπομίμημα ἄρα τοῦ ἀληθοῦς ἐστιν ὁ μιμητής;»
«Δεν υπάρχουν λοιπόν τρία είδη κρεβατιών; Ένα που υπάρχει στη φύση, το οποίο, νομίζω, λέμε ότι το δημιούργησε ο Θεός, ή κανένας άλλος;» «Ένα άλλο που το έφτιαξε ο ξυλουργός, και ένα άλλο που το έφτιαξε ο ζωγράφος;» «Ο ζωγράφος, λέμε, είναι ο μιμητής, τρίτος από τη φύση;» «Άρα ο μιμητής είναι ένα αντίγραφο του αληθινού;»
Πλάτων, Πολιτεία 597e-598b
«τὰ δὲ ἄλλα πάντα ἀπομιμήματα τούτων ἐστίν.»
«Όλα τα άλλα είναι απομιμήματα αυτών.»
Πλάτων, Τίμαιος 31a
«τῆς δὲ μιμήσεως τῆς ἐν τοῖς λόγοις οὐκ ἔστιν ἀπομίμημα.»
«Από τη μίμηση που γίνεται με λόγια δεν υπάρχει αντίγραφο.»
Αριστοτέλης, Ποιητική 1447a

Λεξαριθμική Ανάλυση

Ο λεξάριθμος της λέξης ΑΠΟΜΙΜΗΜΑ είναι 290, από την πρόσθεση των τιμών των γραμμάτων:

Α = 1
Άλφα
Π = 80
Πι
Ο = 70
Όμικρον
Μ = 40
Μι
Ι = 10
Ιώτα
Μ = 40
Μι
Η = 8
Ήτα
Μ = 40
Μι
Α = 1
Άλφα
= 290
Σύνολο
1 + 80 + 70 + 40 + 10 + 40 + 8 + 40 + 1 = 290

Το 290 αναλύεται σε 200 (εκατοντάδες) + 90 (δεκάδες) + 0 (μονάδες).

Οι 18 Μέθοδοι

Η εφαρμογή των 18 παραδοσιακών μεθόδων λεξαριθμικής ανάλυσης στη λέξη ΑΠΟΜΙΜΗΜΑ:

ΜέθοδοςΑποτέλεσμαΣημασία
Συναρίθμηση290Βασικός λεξάριθμος
Αριθμολογία Δεκάδας22+9+0 = 11 → 1+1 = 2 — Δυάδα, η αρχή της διαίρεσης, της αντανάκλασης και της δυαδικότητας (πρωτότυπο-αντίγραφο).
Αριθμός Γραμμάτων99 γράμματα — Εννεάδα, ο αριθμός της ολοκλήρωσης και της τελειότητας, αλλά εδώ αντιστρέφεται σε σχέση με την ατέλεια του αντιγράφου.
Αθροιστική0/90/200Μονάδες 0 · Δεκάδες 90 · Εκατοντάδες 200
Περιττός/ΖυγόςΖυγόςΘηλυκή δύναμη
Αριστερό/Δεξί ΧέριΔεξίΘεϊκό πεδίο (≥100)
ΠηλίκονΣυγκριτική μέθοδος
ΝοταρικόνΑ-Π-Ο-Μ-Ι-Μ-Η-Μ-ΑΑτελές Πρότυπο Ομοίωσης Μέσω Ιδιότυπης Μίμησης Ηθών Μορφών Αρχετύπων.
Γραμματικές Ομάδες4Φ · 0Η · 5Α4 φωνήεντα (Α, Ο, Ι, Η), 0 ημίφωνα, 5 άφωνα. Η αναλογία φωνηέντων προς σύμφωνα υποδηλώνει μια λέξη με ρευστότητα και ροή, που μπορεί να αναπαρασταθεί.
ΠαλινδρομικάΌχι
ΟνοματομαντείαΣυγκριτική
Σφαίρα ΔημοκρίτουΜαντική με σεληνιακή ημέρα
Ζωδιακή ΙσοψηφίαΉλιος ☉ / Δίδυμοι ♊290 mod 7 = 3 · 290 mod 12 = 2

Ισόψηφες Λέξεις (290)

Λέξεις από το λεξικό Liddell-Scott-Jones με τον ίδιο λεξάριθμο 290, αλλά διαφορετικές ρίζες, προσφέροντας μια ματιά στην αριθμητική αρμονία της ελληνικής γλώσσας.

μάσημα
το μάσημα, η πράξη του μασήματος. Ενδιαφέρουσα σύγκριση με το ἀπομίμημα, καθώς και οι δύο λέξεις αναφέρονται σε μια διαδικασία (μίμηση, μάσημα) που παράγει ένα αποτέλεσμα, ένα «προϊόν».
νεκροθήκη
η νεκροθήκη, ο τάφος. Μια λέξη που φέρει το βάρος του θανάτου και της διατήρησης, σε αντίθεση με την αναπαραγωγή και τη δημιουργία που υποδηλώνει το ἀπομίμημα.
κενοδοξία
η κενοδοξία, η ματαιοδοξία. Μια έννοια που έρχεται σε αντίθεση με την πλατωνική αναζήτηση της αλήθειας, καθώς η κενοδοξία είναι μια «κενή δόξα», μια ψευδής εμφάνιση, όπως ακριβώς το ἀπομίμημα είναι μια κατώτερη εμφάνιση της Ιδέας.
ἀναλογεῖον
το αναλόγιο, η βάση για βιβλία. Μια λέξη που υποδηλώνει στήριξη και τάξη, σε αντίθεση με την «απομάκρυνση» από το πρωτότυπο που συνεπάγεται το ἀπομίμημα.
ἐμβελής
ο εμβελής, αυτός που φτάνει μακριά, που έχει μεγάλη εμβέλεια. Ενδιαφέρουσα αντίθεση, καθώς το ἀπομίμημα είναι μια «απομάκρυνση» από την πηγή, ενώ το ἐμβελής είναι μια «προσέγγιση» σε μεγάλη απόσταση.
ῥόον
το ρόον, το ρόδι. Μια λέξη που αναφέρεται σε ένα φυσικό καρπό, ένα πρωτότυπο της φύσης, σε αντίθεση με το ἀπομίμημα που είναι ένα αντίγραφο.

Στο λεξικό LSJ υπάρχουν συνολικά 42 λέξεις με λεξάριθμο 290. Για τον πλήρη κατάλογο και AI σημασιολογικό φιλτράρισμα, δες το διαδραστικό εργαλείο.

Πηγές & Βιβλιογραφία

  • Liddell, H. G., Scott, R., Jones, H. S.A Greek-English Lexicon. Oxford: Clarendon Press, 1940.
  • ΠλάτωνΠολιτεία. Επιμέλεια John Burnet, Oxford Classical Texts. Oxford: Clarendon Press, 1903.
  • ΠλάτωνΤίμαιος. Επιμέλεια John Burnet, Oxford Classical Texts. Oxford: Clarendon Press, 1903.
  • ΑριστοτέληςΠοιητική. Επιμέλεια Rudolf Kassel, Oxford Classical Texts. Oxford: Clarendon Press, 1965.
  • Jaeger, WernerPaideia: The Ideals of Greek Culture. Τόμος II: In Search of the Divine Centre. Μετάφραση Gilbert Highet. Oxford University Press, 1943.
  • Else, Gerald F.Aristotle's Poetics: The Argument. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1957.
Εξερεύνησε τη λέξη στο διαδραστικό εργαλείο
AI φιλτράρισμα ισόψηφων + όλες οι μέθοδοι ενεργές
ΑΝΟΙΞΕ ΤΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ →
← Όλες οι λέξεις
Αναφορά Σφάλματος
Συνεχίστε δωρεάν
Για να συνεχίσετε την έρευνα, ολοκληρώστε τη δωρεάν εγγραφή.
ΔΩΡΕΑΝ ΕΓΓΡΑΦΗ