ΣΤΕΡΗΣΙΣ
Η στέρησις, μια θεμελιώδης έννοια στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία, περιγράφει την απουσία ή την έλλειψη κάτι που θα έπρεπε φυσιολογικά να υπάρχει ή να κατέχεται. Ιδιαίτερα στον Αριστοτέλη, αποτελεί μία από τις τρεις αρχές της μεταβολής, την «αρνητική» όψη της γένεσης, όπου κάτι παύει να είναι αυτό που ήταν. Ο λεξάριθμός της (1023) υποδηλώνει μια σύνδεση με την πληρότητα και την τελειότητα, ίσως ως αντίθεση προς την ίδια την έννοια της έλλειψης.
Ορισμός
Κατά το Λεξικό Liddell-Scott-Jones, η στέρησις (ἡ) σημαίνει «στέρηση, αφαίρεση, απώλεια, έλλειψη». Η λέξη αυτή, αν και απλή στην αρχική της σημασία, απέκτησε βαθύ φιλοσοφικό περιεχόμενο, ιδίως στον Αριστοτέλη.
Στη φιλοσοφία του Αριστοτέλη, η στέρησις είναι μία από τις τρεις αρχές της μεταβολής (μαζί με την ύλη και το είδος/μορφή). Δεν είναι απλώς η απουσία, αλλά η απουσία ενός συγκεκριμένου είδους ή ιδιότητας από ένα υποκείμενο που είναι ικανό να το έχει. Για παράδειγμα, ένα άγαλμα δεν «στερείται» φωνής, γιατί δεν είναι στη φύση του να έχει φωνή. Αντίθετα, ένας άνθρωπος που δεν βλέπει «στερείται» την όραση, διότι είναι στη φύση του να βλέπει. Η στέρησις είναι το «μη-είναι» από το οποίο προέρχεται η γένεση, αλλά όχι το απόλυτο μη-είναι. Είναι το μη-είναι του είδους στο υποκείμενο.
Επεκτείνεται και σε ηθικές έννοιες, όπου η στέρηση μιας αρετής (π.χ. στέρηση δικαιοσύνης) οδηγεί στην κακία. Η στέρηση δεν είναι καθεαυτή κακή, αλλά η κατάσταση που προηγείται της απόκτησης ενός είδους ή η κατάσταση που προκύπτει από την απώλεια του.
Ετυμολογία
Συγγενικές λέξεις περιλαμβάνουν: στερεός (στερεός, συμπαγής, αλλά και στερημένος), στέρνον (στήθος, ίσως από την έννοια του «στερεού» μέρους του σώματος), στερεόω (στερεώνω), στερέωμα (στερέωμα, ουρανός), στερητικός (που δηλώνει στέρηση), άστεργος (χωρίς αγάπη, σκληρός).
Οι Κύριες Σημασίες
- Αφαίρεση, απογύμνωση — Η πράξη της αφαίρεσης κάτι από κάποιον ή κάτι.
- Απώλεια, ζημία — Η κατάσταση του να χάνει κανείς κάτι που κατείχε.
- Έλλειψη, απουσία — Η κατάσταση του να μην υπάρχει κάτι που θα έπρεπε να υπάρχει.
- Φιλοσοφική αρχή (Αριστοτέλης) — Μία από τις τρεις αρχές της μεταβολής, η απουσία ενός είδους σε ένα υποκείμενο που είναι ικανό να το δεχθεί.
- Ηθική έλλειψη — Η απουσία μιας αρετής ή ιδιότητας που είναι αναγκαία για την ηθική τελειότητα.
- Πάθηση, αρρώστια — Η έλλειψη μιας φυσιολογικής λειτουργίας ή κατάστασης του σώματος.
- Ποινή, τιμωρία — Η στέρηση δικαιωμάτων ή αγαθών ως συνέπεια πράξεων.
Η Φιλοσοφική Διαδρομή
Η έννοια της στέρησης, αν και απλή στην καθημερινή γλώσσα, αναπτύχθηκε σε ένα κεντρικό φιλοσοφικό εργαλείο, ειδικά από τον Αριστοτέλη, για την κατανόηση της αλλαγής και της ύπαρξης.
Στα Αρχαία Κείμενα
Η στέρησις, ως θεμελιώδης αρχή της μεταβολής, εξηγείται με σαφήνεια από τον Αριστοτέλη, ο οποίος της προσδίδει κεντρικό ρόλο στην κατανόηση του κόσμου.
Λεξαριθμική Ανάλυση
Ο λεξάριθμος της λέξης ΣΤΕΡΗΣΙΣ είναι 818, από την πρόσθεση των τιμών των γραμμάτων:
Το 818 αναλύεται σε 800 (εκατοντάδες) + 10 (δεκάδες) + 8 (μονάδες).
Οι 18 Μέθοδοι
Η εφαρμογή των 18 παραδοσιακών μεθόδων λεξαριθμικής ανάλυσης στη λέξη ΣΤΕΡΗΣΙΣ:
| Μέθοδος | Αποτέλεσμα | Σημασία |
|---|---|---|
| Συναρίθμηση | 818 | Βασικός λεξάριθμος |
| Αριθμολογία Δεκάδας | 8 | 1+0+2+3 = 6 — Η Εξάδα, αριθμός της δημιουργίας και της αρμονίας, ίσως υποδηλώνοντας την πληρότητα που αντιτίθεται στην έννοια της στέρησης, ή την ισορροπία που διαταράσσεται από αυτήν. |
| Αριθμός Γραμμάτων | 8 | 8 γράμματα — Η Οκτάδα, αριθμός της αναγέννησης, της ισορροπίας και του άπειρου, υποδηλώνοντας ίσως την κυκλική φύση της μεταβολής, όπου η στέρηση οδηγεί σε νέα μορφή. |
| Αθροιστική | 8/10/800 | Μονάδες 8 · Δεκάδες 10 · Εκατοντάδες 800 |
| Περιττός/Ζυγός | Ζυγός | Θηλυκή δύναμη |
| Αριστερό/Δεξί Χέρι | Δεξί | Θεϊκό πεδίο (≥100) |
| Πηλίκον | — | Συγκριτική μέθοδος |
| Νοταρικόν | Σ-Τ-Ε-Ρ-Η-Σ-Ι-Σ | Σοφία Τελειώνει Εν Ροή Ηθικής Σωφροσύνης Ισχύος Σωτηρίας (Μια ερμηνευτική προσέγγιση που συνδέει την έλλειψη με την αναζήτηση της αρετής και της ολοκλήρωσης). |
| Γραμματικές Ομάδες | 3Φ · 5Σ · 0Η | Τρία φωνήεντα (Ε, Η, Ι) και πέντε σύμφωνα (Σ, Τ, Ρ, Σ, Σ), υποδεικνύοντας μια ισορροπία μεταξύ της πνευματικής και της υλικής διάστασης της λέξης. |
| Παλινδρομικά | Ναι (αριθμητικό) | Ο αριθμός διαβάζεται ίδια αντίστροφα |
| Ονοματομαντεία | — | Συγκριτική |
| Σφαίρα Δημοκρίτου | — | Μαντική με σεληνιακή ημέρα |
| Ζωδιακή Ισοψηφία | Κρόνος ♄ / Δίδυμοι ♊ | 818 mod 7 = 6 · 818 mod 12 = 2 |
Ισόψηφες Λέξεις (818)
Λέξεις από το λεξικό Liddell-Scott-Jones με τον ίδιο λεξάριθμο (1023) που φωτίζουν περαιτέρω την έννοια της στέρησης:
Στο λεξικό LSJ υπάρχουν συνολικά 58 λέξεις με λεξάριθμο 818. Για τον πλήρη κατάλογο και AI σημασιολογικό φιλτράρισμα, δες το διαδραστικό εργαλείο.
Πηγές & Βιβλιογραφία
- Liddell, H. G., Scott, R., Jones, H. S. — A Greek-English Lexicon. Oxford: Clarendon Press, 1940.
- Αριστοτέλης — Φυσικά. Μετάφραση, σχόλια, εισαγωγή: Β. Κάλφας. Αθήνα: Νήσος, 2009.
- Αριστοτέλης — Μετά τα Φυσικά. Μετάφραση, σχόλια, εισαγωγή: Β. Κάλφας. Αθήνα: Νήσος, 2009.
- Πλωτίνος — Εννεάδες. Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια: Π. Καλλιγάς. Αθήνα: Ακαδημία Αθηνών, 2004.
- Kahn, Charles H. — Aristotle and the Principles of Change. In F. E. Peters, Greek Philosophical Terms: A Historical Lexicon. New York: New York University Press, 1967.
- Ross, W. D. — Aristotle's Physics: A Revised Text with Introduction and Commentary. Oxford: Clarendon Press, 1936.